Bài viết

Thuật câu tay : cá gardon (chày) vào mùa đông

Mùa đông sắp đến, ngày càng ngắn đi. Tiết trời vào thu đã lâu, nhiệt độ trong nước ngày càng giảm sút rõ rệt, nhưng không vì thế mà cần thú nhí gát... kiếm như các đại trượng phu khác. Chú bé trong bài viết này, sẽ kể sạch cho chúng ta biết những bí quyết làm thế nào để có một giỏ cá, dù rằng thời tiết ngày càng lạnh giá hơn.

 

(Hình minh họa dưới đây là Valentin Francia, cần thủ nhí 14 tuổi, đoạt giải vô địch cá trắng cấp vùng, qua mặt xa lắc, xa lơ các bậc cha chú, tức không cần phải so sánh với các bạn đồng trang lứa.)

 

 

Nhưng mùa đông thỉnh thoảng cũng có những ngày nắng đẹp, cơ hội tốt để những cần thủ câu cần tay xách cần ra bờ nước giải tỏa cơn... ghiền trong những thời điểm nóng nhất trong ngày !

 

Dù ít năng động hơn là mùa hè, cá Chày cũng còn vẫn giữ một số các quán tính sinh thái khi trời lạnh. Và khí lạnh đã buộc chúng (Chày) phải luôn quây quần ở độ sâu từ 2 đến 4 M nước, nơi mà nhiệt độ nước luôn ổn định, không bị ảnh hưởng bởi gió, tuyết... phía trên mặt nước. Ở tầng nước này, mới chính là vị trí cá trú đóng để chúng ta có thể tìm chúng. Câu đáy ở thởi điểm này, luôn mang lại kết quả tốt - Vào cuối buổi sáng hay vào đầu buổi trưa thường là thời khắc lý tưởng để buông câu.

 

cá Gác đon (gardon) Rutilus rutilus

 

Dụng cụ câu

 

"Đồ nghề" mà Valentin sử dụng được chọn lựa, dựa vào 2 tính chất : chắc chắn và không cồng kềnh (BBT : việc này dễ hiểu, vì hắn chưa đủ tuổi để lái xe hơi, chỉ dùng xe đạp để đi câu thôi ). Tất cả dụng cụ "hành nghề" được Valentin cho hết vào một ba lô đeo vai. Cần câu là một chiếc cần lắp để có thể đáp ứng mọi yêu cầu trong mọi tình huống, câu xa, câu gần, bờ rộng, bờ hẹp... Những vật dụng lặt vặt khác để phục vụ cho thao tác câu, kể cả cái vợt vớt cá và giỏ lưới đựng cá, đều có thể "nhét" tất vào cái thùng đồ nghề, và trong cái ba lô đeo vai của Valentin.

 

Đường câu

 

Những đường câu tay của Valentin đều được chuẩn bị trước từ nhà, chúng được quấn vào những khung nhựa đặc chế dùng để cuốn dây câu tay. Valentin dùng 2 cách lắp ráp đường câu để câu sông và 2 cách lắp, ráp khác để câu hồ, ao. Hắn luôn ngần ngại khi chọn lựa phao câu để dùng. Vì trên một đường câu nếu có sự tương phản giữa phao và chì sẽ dẫn đến vấn đề : khó nhận biết được khi cá đang cắn câu hay là báo quá trễ khi mà cá đã nhả mồi rồi ! Có ngày và lắm lúc, phải giật ngay khi phao chỉ vừa lay động !

 

Mồi câu

 

Valentin câu cá Chày vào mùa đông chỉ với mồi... giòi bởi lý do những con giòi dễ tồn trữ và dễ tìm mua. Hơn nữa, chúng cũng mang lại kết quả không kém mồi sâu rồng. Sau khi mua ở cửa hàng về, giòi được Valentin "làm sạch" mùn cưa trộn lẫn với giòi bởi nhà sản xuất. Kế tiếp, Valentin, chia số giòi ra làm 2 phần : 1 phần hắn cho vào tủ... đông lạnh để sau đó trộn vào thính bả, phần giòi sống còn lại giữ nguyên trong mùn cưa sạch, được cất vào đáy tủ lạnh, trong một hộp đặc chế dùng đựng giòi. (BBT : giòi chết sau khi đông lạnh là một thức ăn cực tốt để trộn lẫn trong thính dùng để bả mồi. Chúng rất hiệu quả để kéo các loại cá trắng như : mương, vền, chày, chép... vào các mùa xuân, hạ và đầu thu. Khi câu sông, nếu hết giòi sống - với gìòi đông lạnh, có giá trị cũng không kém).

 

Những con giòi này được Valentin móc 2 con một lần vào lưỡi câu số 16 hay 18, nhưng chỉ dùng 1 con giòi trên lưỡi câu 20.

 

Các cách ráp đường câu tay cá Chày của Valentin

A : câu sông - B : câu hồ ao

1 : nước chảy chậm (phao mang chì từ 1,00-2,00 gr), 2 : nước chảy nhanh (phao mang chì từ 2,5-3,00 gr), 3 : nước tĩnh nhưng có sóng nhấp nhô (phao mang chì từ 0,60-1,00 gr), 4- nước yên (phao mang chì từ 1,00-1,5 gr)

 

Thao tác chuẩn bị và thả thính

 

Có 2 loại thính được Valentin sử dụng, đó là loại để câu sông và câu hồ. Chúng không cần phải trộn nước trước một đêm như một vài công thức hỗn hợp bột cổ điển trước đây ! Chỉ cần thực hiện ngay ở bờ nước với nước lấy ngay tại chỗ, là đủ.

 

Sau khi trộn xong thính với nước hồ, Valentin rót vào thính đã trộn sẵn, một ly nước sôi mang theo trong bình tích nhiệt, và quậy đều thính một lần nữa, coi như xong. Nước nóng làm các loại bột dậy mùi thơm và càng chương phềnh thêm hơn. Mấy con giòi đông lạnh chỉ được Valentin cho vào thính vài phút trước khi bắt đầu vò thính thành từng viên to như quả cam.

 

Ba "quả cam" thính đã được vo tròn. Valentin thao tác điều chỉnh lại độ sâu cần thiết của thẻo câu mà không cần phải cân phao, vì công đoạn này đã được thực hiện tại nhà trong khi lắp ráp đường câu. Khi đã đặt đường câu vào đúng vị trí đã chọn. Lấy thân phao làm tâm điểm, Valentin liệng từng "quả cam" thính ngay thẳng vào đầu phao không ngần ngại.

 

Khi câu sông, cách bả thính để tập trung cá lại không dễ như câu hồ - khó hơn nhiều ! Trước tiên, cần thủ phải liệng đường câu với cả phao và lưỡi câu xuống nước nhiều lần để đo vận tốc trôi của phao, mục đích để tính được khoảng cách sau khi cục thính được liệng chìm xuống dưới nuớc, nó sẽ bị trôi bao nhiêu mét, kể từ điểm xuống và điểm sẽ dừng lại.

 

Khi đã thẫm định được khoàng cách : đến - đi - và dừng của cục thính rồi. Lúc thật sự "dội bom", cần thủ phải trừ hao khoảng cách bị trôi ây, bằng cách liệng mấy "quả cam" về phía thượng nguồn dòng nước một chút chứ không ngay trước mặt, để khi thính chìm đến đáy, thì chúng sẽ dừng ở trước vị trí câu hay chỉ bị lệch về phía hạ lưu 1 khoảng cách, không xa. (BBT : khi câu giải trí một mình, một sân. Nếu độ lệch của mấy cục thính hơi xa về phía hạ nguồn, thì bạn chỉ cần dọn đồ nghề đi dọc bờ, theo mấy cục thính, là xong. Nhưng khi thi câu, thì điều này cấm kỵ, vì mỗi người ai ngồi chỗ ấy. Vì vậy bạn nên cẩn thận trước là hơn ! )

 

Trong kỹ thuật câu sông. Sau khi đã "đóng" được phát đầu tiên, và cứ sau 2 đến 3 lần, phao trôi đến căng dây, phải liệng lại đường câu, thì Valentin, "bồi" thêm 1 cục thính nhỏ, sau khi phao đã "yên vị" trên mặt nước, để duy trì đàn cá luôn tại vị trí câu.

 

Vào mùa đông, sau mỗi buổi câu kéo dài thông thường từ 2,5 đến 3 tiếng, Valentin đem lên bờ được khoảng từ 50 - 90 con cá Chày đủ cỡ. Phải nói, trong các tháng trời lạnh thấu xương như tháng giêng và tháng hai, đôi khi cá ăn câu khó có thể nhận biết, nhưng đó là cái giá phải trả để có được cả giỏ cá.

 

Các điểm câu vào mùa đông

Trời u ám, nhiều mây hay gía rét : tìm địa điểm câu có độ sâu từ 2-5 M. Chỉnh phao để mồi câu cách mặt đáy từ 3-4 cm.

Trời có nắng đẹp : Tìm những nơi có nguồn nước chảy vào hồ, và vào những thời điểm có nắng nhiều nhất. Ưu tiên ở những nơi không sâu lắm.

 

Nhìn phao khi cá Chày đang ăn mồi câu

A: ăng ten đầu phao lay động nhẹ, B: phao trồi/thụt nhẹ trên mặt nước (căng dây chuẩn bị), C: phao bị rút chìm sâu vào trong nước - GIẬT nhẹ tréo đầu cần về phía trái hay phải để xốc lưỡi câu vào mép cá.

 

(Squaliobarbus curriculus; tk. cá rói), loài cá xương nước ngọt, họ Cá chép (Cyprinidae). Thân gần tròn, đầu to vừa, mõm tù, ngắn, có 2 đôi râu bé, mắt nhỏ và đỏ. Lưng và đầu hơi đen, bụng vàng hay trắng nhợt. Vảy có chấm đen ở cuối, tạo thành những hàng chấm đen trên thân. Sống ở tầng giữa, bơi lội linh hoạt. Cỡ vừa, lớn nhất nặng 3 kg. Tốc độ sinh trưởng không nhanh lắm. Ăn rất tạp. Thành thục sinh dục sau 1 năm tuổi. Mùa đẻ vào tháng 3 - 7. Bãi đẻ ở nơi nước chảy có cỏ, đôi khi ở bãi cát. Phân bố ở hạ lưu các sông, ao, hồ, đầm ở đồng bằng Bắc Việt.

 

Sản lượng khai thác tự nhiên khá cao. Một số nơi nuôi ghép với các loài cá nuôi khác.

 

Ngoài ra còn có các loài: CC chàng, CC đất. CC đất (Spinibarbus caldwelli), là loài cá kinh tế ở miền núi Bắc Việt, sống ở nơi nước chảy có đá, ở các vực nước sâu và trong.

 

Tortue rùa (2007)

caucavietnam.com